Koşu maratonu denildiğinde aklınıza ilk olarak olimpiyatlar geliyor olabilir. Peki, genç Pheidippides’in maraton koşusuna ilham olan efsanesini biliyor muydunuz? İlk kez 1896 yılında Atina’da yapılan “Olimpiyat Oyunları” bugün hala devam ederken koşu maratonları en ilgi çeken yarışmaların başında geliyor. 

Koşu maratonunun adı bir efsaneye dayanıyor. Efsaneye göre milattan önce yaklaşık 490 yılında Marathon kentinde 10 Atinalı general bir araya gelir. Kapılarına dayanan Pers ordusuna ya Atina’yı teslim edecekler ya da kazanılması imkansız bir savaşa gireceklerdir. Toplantının sonunda Atinalı generaller aileleri için savaşmaya karar verir ve her zamanki taktiğin dışında bir yöntem izlerler. Marathon kenti yakınlarında yapılan savaşta generallerin savaş taktiği başarılı olur ve Pers ordusuna karşı zafer kazanırlar. 

Genç Pheidippides savaştan hemen önce generali tarafından Sparta’ya yardım istemek için gönderilir ve çok yorgundur. Yorgunluğuna rağmen ondan zaferin Atina kentine müjdelenmesi istenir ve genç asker tüm imkansızlığa rağmen yaklaşık 42 kilometreyi tekrar koşar. İki gün içerisinde yaklaşık 300 kilometreyi koşarak gidip geldiği söylenen Genç Pheidippides; maraton koşusunun da ilhamıdır. Hatta bu sebeple onun Atina’ya yaptığı koşuya eşdeğer olan yaklaşık 42 kilometre maratonda mesafe olarak belirlenir. 

Maratonlar sadece Olimpiyat ile değil, dünyanın her bir köşesinde farklı insanları bir araya getirmesi ile bilinir. Genç, yaşlı, kadın, erkek demeden birçok insanın katılabildiği dünyaca ünlü maratonlardan birinde yer aldığınızda veya birini izlediğinizde genç Pheidippides’i de hatırlayın!

1970 yılından itibaren düzenlenen “New York Maratonu” her yıl düzenli olarak kasım ayının ilk haftasında koşulur. New York şehrinin kalabalığı içerisinde o gün koşmaya hazır sayısız sporcu da katılır. Şehrin 5 bölgesinden geçen bir hatta belirlenen parkurun başlangıcı Staten Island ile yapılır ve Central park ile biter. “Katılımcı sayısına göre dünyanın en büyük maratonu” unvanına da sahiptir. 

1897 yılında düzenlenmeye başlanan “dünyanın en eski maratonu” olarak bilinen “Boston Maratonu” her yıl aynı tarihte düzenlenir. Nisan ayının 3. pazartesi gününde birçok koşucunun birlikte ter attığı sahneleri ortaya koyar. Çok ünlü ve köklü bir geçmişe sahip olan maratonda koşabilmek için yaş, cinsiyet sınırlarına göre ortalamanın çok daha altında bir sürede koşma becerisi aranır. Zorlu ön elemeleri geçen yarışmacıların HeartBreak Tepesi’ne ulaştıktan sonra bitiş çizgisine kadar son aşamada tüm güçlerini ortaya koyması gerekir.

 1977 yılında maraton olarak anılmaya başlayan “Chicago Maratonu” tarihi aslında 1905 yılına dayandığı için eski yarışmalardan biridir. Ekim ayında düzenlenen maraton koşusuna birçok farklı ülke ve eyaletten yüzlerce sporcu katılır. Rekor kırmak isteyenler için ekim ayının serin havası ve düz parkuru ile tarihe geçmek için fırsat sunması ile bilinir. Kolaylığı nedeniyle bitirenlerin sayısı bakımından dünyanın en büyük 4. maratonudur.

Dünyaca ünlü koşu maratonları majör listesinde ilk 6 içerisine İngiltere’nin Londra Maratonu, Almanya’nın Berlin Maratonu ve Japonya’nın Tokyo Maratonu girer. 1981 yılından beri düzenlenen Londra Maratonu Greenwich parkı ile başlayan engebesiz ve düz bir parkur sunarak rekorlar için ideal alanı yaratır. 

Orman alanlarına sahip Grunewald bölgesinde 1974 yılında düzenlenmeye başlanan Berlin Maratonu daha sonra şehir içindeki bir parkura taşınır. Yüksek katılımcı sayısı ve düzenlenen organizasyonlar ile dikkat çeken maratonda daha önce koşu rekoru kırılmıştır. 

2007 yılında düzenlenmeye başlanan Tokyo Maratonu diğerlerine göre kısa bir süredir yapılsa da majör listede yer almayı başarır. Tek sayı ile biten yıllarda Tokyo - New York Dostluk Maratonu koşulmuştur. Çift sayılı yıllarda ise Tokyo Uluslararası Koşu Maratonu düzenlenmiştir. Daha sonra bu uygulamaya son verilerek tek bir isimle birleştirilip düzenlenen maraton majör listenin en yenisidir.

Koşu maratonları majör listesinde yer almasa da “İstanbul Koşu Maratonu” da dünyaca ünlüdür. Dünya üzerinden maraton koşarken bir kıtadan diğerine geçilen tek yarışma olduğu için “Çılgın” olarak anılır. İlk kez 1979 yılının 1 Nisan sabahında Alman bir grup turistin koşusu ile başlayan maraton zaman içerisinde büyüyerek dünya çapında bir üne kavuşur. Turistler ilk adımı atmış olsa da maraton fikri ilk kez 1973 yılında Tercüman Gazetesi’nde gündeme getirilmiştir. Asya kıtasından Avrupa kıtasına Boğaziçi Köprüsü üzerinde başlayan koşu daha sonra 3 kez güzergâh değiştirerek farklı isimle anılmaya başlamıştır. Kıtalararası “Avrasya Maratonu” olarak başlayan koşu bugün “İstanbul Maratonu” olarak anılır.